Fire Neden Önemli Bir Maliyet Kalemidir?
Fire, üretim sürecinde kullanılamaz hale gelen veya standart dışı kalan malzeme/ürün miktarını ifade eder. Fire, sadece kaybedilen hammadde maliyeti değildir — o parçaya harcanan işçilik, enerji ve makine süresi de boşa gitmiş olur. Bu nedenle fire oranındaki küçük bir iyileşme bile toplam maliyette önemli bir fark yaratabilir.
Fire Oranı Nasıl Hesaplanır?
Fire Oranı (%) = (Fire Miktarı / Toplam Üretim Miktarı) × 100
Örneğin 10.000 adet üretilen bir hatta 250 adet fire çıkmışsa, fire oranı %2,5'tir.
Fire Oranını Düşürmenin Adımları
1. Fireyi Nedenine Göre Sınıflandırın "Fire çıktı" demek yeterli değildir. Fire; hammadde kaynaklı, makine ayarı kaynaklı, operatör hatası kaynaklı veya tasarım kaynaklı olabilir. Sınıflandırma yapılmadan kök nedene ulaşmak mümkün değildir.
2. Fireyi Kaynağında Yakalayın Bir hata, üretim sürecinin sonunda (paketleme aşamasında) tespit edilirse, o ürüne kadar harcanan tüm işçilik ve malzeme boşa gitmiş olur. Hatayı ne kadar erken (ideal olarak oluştuğu istasyonda) yakalarsanız, kaybınız o kadar az olur.
3. Tekrar Eden Fire Nedenlerini Önceliklendirin Fire verileri düzenli olarak analiz edildiğinde genellikle birkaç neden, toplam firenin büyük bölümünü oluşturur (Pareto prensibi). Öncelik bu birkaç nedene verilmelidir.
4. Makine Parametrelerini Standartlaştırın Aynı ürün farklı vardiyalarda farklı makine ayarlarıyla üretiliyorsa, fire oranı da vardiyalar arasında tutarsız olacaktır. Standart çalışma parametrelerinin belirlenip uygulanması fire tutarlılığını artırır.
5. Operatörleri Veriyle Bilgilendirin Bir operatör, kendi vardiyasındaki fire oranını gerçek zamanlı olarak görebildiğinde, sorunu fark edip erken müdahale etme olasılığı artar.
Fire Takibinde Sık Yapılan Hata
Fire verisinin sadece vardiya sonunda toplu olarak (örneğin "bugün 300 adet fire çıktı") kaydedilmesi, hangi makinede, hangi saatte, hangi nedenle oluştuğu bilgisini kaybettirir. Bu detay olmadan kök neden analizi yapmak mümkün değildir.
MES ile Fire Takibi
MES sistemleri, fire miktarını üretim anında, ilgili makine/istasyon ve nedenle ilişkilendirerek kayıt altına alır. Bu sayede fire verisi; hat, vardiya, operatör ve neden bazında ayrıştırılarak analiz edilebilir hale gelir.
Sonuç
Fire oranını düşürmek, önce fireyi doğru ve ayrıntılı şekilde ölçmekle başlar. Üretim sürecinizde fire verisinin nasıl daha ayrıntılı takip edilebileceğini konuşmak için Verimes ile iletişime geçebilirsiniz.